Lech Andrzej Domasłowski

"Żbik"

-

Kolumna: 71 Miejsce: 10

starszy strzelec

Warszawa

Feliks - Stanisława z domu Katner

Gdynia Orłowo

Warszawa, ul. Grójecka 3

Armia Krajowa - zgrupowanie "Radosław" - pułk "Broda 53" - batalion "Zośka" - 1. kompania "Maciek” - 4. pluton.

W opracowaniach podawany jest także przydział : Armia Krajowa - zgrupowanie „Kryska” - 5. kompania (jako „Domasławski").

Wola - Stare Miasto - kanały - Śródmieście - Górny Czerniaków

Zaginął bez wieści w rejonie ul. Wilanowskiej róg Czerniakowskiej. Ciała nie odnaleziono. *

Nieznane. Upamiętniony symbolicznie na grobie rodzinnym pp. Domasłowskich na Cmentarzu Św. Jerzego w Toruniu (kwatera L-2-20)

Syn Feliksa Domasłowskiego, urzędnika Ministerstwa Spraw Wojskowych i Stanisławy z d. Katner. Dzieciństwo spędził w Warszawie. W 1938 r. , w związku z zatrudnieniem ojca jako urzędnika w Komisariacie Generalnym RP w Wolnym Mieście Gdańsku rodzina przeprowadziła się do Gdyni Orłowa. Ojciec Feliks (ur. 1898, zm. w Gdyni w 1967) s. Józefa i Marianny z d. Olak był żołnierzem Legionów Piłsudskiego (plut.), urzędnikiem MSW i Komisariatu Gen. RP w WM Gdańsku. Okres okupacji niemieckiej rodzina spędziła w Warszawie. W 1942 r. brat Lecha - Wiesław (rocznik 1926) został wywieziony na roboty przymusowe do Niemiec. Po wojnie i powrocie Wiesława oraz rodziców z robót przymusowych w Niemczech w 1945 r. Domasłowscy ponownie zamieszkali w Gdyni, gdzie Feliks Domasłowski został zatrudniony jako urzędnik Zarządu Portu Gdynia (zam. Chrzanowskiego 13). Jeszcze w latach 50-tych matka Lecha, Stanisława Domasłowska (1900-1971) poszukiwała syna lub miejsca jego pochowania za pośrednictwem Polskiego Czerwonego Krzyża. Feliks Domasłowski pochowany został w Gdyni na Cmentarzu Witomińskim, a Stanisława pochowana jest w Toruniu. Lech był przyjacielem Janka Andersa "Gryfa".

*Według relacji rodzinnej należał do Grup Szturmowych Szarych Szeregów, a w okresie Powstania Warszawskiego do 4. plutonu kompanii „Maciek” batalionu „Zośka”. Podstawą jest list dowódcy Brody 53 (w czasie walk na Czerniakowie kpt. Ryszard Białous „Jerzy”) do Feliksa Domasłowskiego potwierdzający przynależność Lecha Domasłowskiego ps. Żbik do batalionu „Zośka” oraz podający okoliczności śmierci Lecha. Jednocześnie st. strz. „Żbik” pod nazwiskiem Leszek Domasławski przez „A” (zgodne z dokumentacja PCK) pojawia się zestawieniach żołnierzy 5. kompanii batalionu „Tum”, Zgrupowania AK „Kryska”. W tym wypadku Środowisko Kryski podaje [sic!]: ewakuowany do obozu jeńców wojennych.

Okoliczności śmierci podawane przez rodzinę: Ostatni raz widziany 15 września 1944 r. na Górnym Czerniakowie w rejonie ul. Okrąg 2 . W tym dniu st.strzelec Lech Domasłowski „Żbik” wyszedł z patrolem w składzie: pchor. Feliks Dziak „Fied”, plut. Henryk Pawłowski „Krzyk” i inni, z zadaniem wyciągnięcia zwłok poległego w nocy z 14 na 15 września 1944 r.por. Andrzeja Romockiego „Morro” (ul. Solec róg Wilanowskiej). Patrol ten (tj. żaden z ludzi) z zadania nie powrócił. Uznani zostali jako polegli. W okresie powojennym "Żbik" - żołnierz 2 drużyny IV plutonu 1 kompanii "Maciek" został błędnie zweryfikowany przez Środowisko jako Kazimierz Waśkiewicz (Waskiewicz) "Żbik" (porównaj: zestawienie uczestników Powstania Warszawskiego walczących w sierpniu i wrześniu w Batalionie AK "Zośka" w monografii "Batalion "Zośka" PIW, 1990 r. opracowanej przez Annę Borkiewicz-Celińską wspólnie z Bohdanem Celińskim - lista żołnierz Grup Szturmowych, OS "Jerzy" oraz Batalionu "Zośka". Lista ta została powtórnie zweryfikowana, jeszcze przez żyjących wówczas Żołnierzy Batalionu i opublikowana jako zestawienie uczestników Powstania Warszawskiego walczących w sierpniu i wrześniu w Batalionie AK "Zośka": w Pamiętnikach żołnierzy Baonu AK „ZOŚKA” w 2012 r.). Z dokumentów wynika jednak, że Kazimierz Leszek Waśkiewicz (na części dokumentów zapis nazwiska Waskiewicz) ur. 25.06.1929 roku był żołnierzem VII zgrupowanie (batalionu) „Ruczaj” - 1. kompania „Long - Tadeusz” (dowódca kompanii ppor. Karol Gomułka „Long”) - pluton 137 „Pomruk-War” (dowódca ppor. rez. piech. Wincenty Olszewski „Pomruk"), następnie pluton 3. „Konrad" (?). Łącznik ppor. "Włodka"(?), dowódcy plutonu, dołączył wraz z innym kolegą, także łącznikiem "Włodka"(?) do 137 plutonu w dniu 1 sierpnia 1944. Ciężko ranny na barykadzie Koszykowa-Mokotowska. Zmarł dnia 13 września 1944 r. o godz. 13:30 w Szpitalu polowym Mokotowska 55. Pochowany tymczasowo na posesji Mokotowska 48/Aleje Ujazdowskie 37, rząd X, w ogródku, który wówczas był prowizorycznym cmentarzem przyszpitalnym, prawdopodobnie razem z Janem Władysławem Matlakowskim. Kartka z nazwiskiem i datami urodzenia i śmierci dołączona do poległego w butelce została po ekshumacji włączona do akt Polskiego Czerwonego Krzyża (w późniejszych latach PCK depozyt zlikwidowało). Zgodę na ekshumację wydano wiosną 1945 roku matce, Feliksie Ślusarskiej (w zapisach PCK podawane są dwie daty ekshumacji - luty 1945 lub maj 1945). Z Mokotowskiej 48 został ekshumowany na Cmentarz Wojskowy na Powązkach, na kwaterę batalionu "Zośka" (A 20, rząd 5, grób 19). To jednoznacznie wyklucza Jego udział w Powstaniu w szeregach Batalionu "Zośka". Zatem wszystkie opisy dotyczące udziału st. strz. "Żbika" w Powstaniu Warszawskim (zarówno w monografii Batalion "Zośka" PIW, 1990 r. Anna Borkiewicz-Celińska - str. 554 i 781 jak i w Pamiętnikach żołnierzy Baonu AK „ZOŚKA” wyd. VII 2012 r. tom II str. 188, tom III str. 312) przypisane  Kazimierzowi Waśkiewiczowi nie mogą dotyczyć Jego osoby. Wszystkie obecne ustalenia przemawiają za tym, że pseudonim "Żbik" identyfikowany do tej pory z Kazimierzem Waskiewiczem należy przypisać niezweryfikowanemu dotąd żołnierzowi Batalionu "Zośka" Lechowi Domasłowskiemu. 

Muzeum Powstania Warszawskiego, Baza Ewidencyjna uczestników Powstania Warszawskiego, Teczki personalne uczestników Powstania Warszawskiego: Domasłowski Lech, w tym kopia pisma z dnia z 31 maja 1946 r. do ojca Lecha - Feliksa Domasłowskiego, Polski Czerwony Krzyż - kartoteka. Zgłoszenie na Mur Pamięci - p. Wiesław Domasłowski (1926-2021), s. Feliksa, brat rodzony Lecha (2005 rok).