Data urodzenia:
1927-10-07
Imiona rodziców:
Jan - Zofia Jadwiga Buttowt Andrzeykowicz.
Wykształcenie do 1944 roku:
Przed wojną była uczennicą warszawskiej Publicznej Szkoły Powszechnej nr 121, ul. Różana 22/24 między Kazimierzowską i Wiśniową. Należała do znajdującej się przy tejże szkole drużyny harcerskiej: Samodzielny Pluton im. gen. Juliana Stachiewicza. Po wybuchu wojny i powrocie do Warszawy kontynuowała naukę do klasy VII w Szkole Powszechnej przy ul. Woronicza. Następnie uczyła się w Gimnazjum Żeńskim im. Wandy z Posseltów Szachtmajerowej przy ul. Radomskiej 29, gdzie po zarekwirowaniu budynku szkolnego przeniesiono lekcje do mieszkania sióstr Posseltówien przy Radomskiej 23. Odbywały się tu wszystkie zajęcia według zasad tajnego nauczania. Szkoła w okresie okupacji działała oficjalnie jako szkoła podstawowa z żeńskimi kursami krawiecko-bieliźniarskimi, ale w rzeczywistości prowadzono tajne nauczanie, realizując normalny program gimnazjum i liceum z końcowym egzaminem maturalnym.
Wrzesień 1939 r. :
Po wybuchu wojny rodzina została ewakuowana przez MSZ do Lwowa, skąd po Wielkanocy 1940 roku, przez "zieloną granicę wrócili do Warszawy.
Udział w konspiracji 1939-1944:
W 1942 roku została zaprzysiężona i przeszła kurs łączności. W 1943 roku została wprowadzona do OS "Jerzy" przez Jerzego Łukoskiego "Żerenia" i Zofie Janczewska "Jagę". Po przeformowaniu w Batalion "Zośka" została łączniczką IV plutonu 1 kompanii „Maciek”. Przydział przed Powstaniem: Kedyw Komendy Głównej Armii Krajowej - Brygada Dywersyjna "Broda 53" - batalion "Zośka" - 1. kompania "Maciek" - IV pluton.
Adres zamieszkania przed Powstaniem Warszawskim:
Warszawa Al. Niepodległości 132 m. 30
Oddział:
Armia Krajowa - zgrupowanie "Radosław" - pułk "Broda 53" - batalion "Zośka" - 1. kompania "Maciek” - IV pluton.
Szlak bojowy:
Wola - Stare Miasto - kanały - Śródmieście - Górny Czerniaków.
Odniesione rany:
Ranna 22.08.1944 r. podczas walk w rejonie Dworca Gdańskiego - postrzał kolana. Przez jakiś czas przebywała w szpitalu polowym, następnie powróciła do oddziału.
Losy po Powstaniu:
Po upadku Czerniakowa w kilkuosobowej grupie udało jej się przedostać ul. Książęcą do Śródmieścia. Z Warszawy wyszła z ludnością cywilną.
Nazwisko po mężu:
Maria Downarowicz
Losy po wojnie:
Po wojnie kontynuowała naukę w bytomskim liceum, zakończoną zdaniem matury. Od września 1948 r. podjęła praca w księgowości w Zakładach Odzieżowych “Bytom”. Od 1949 przeniosła się do Wrocławia gdzie do 1956 r. pracowała w księgowości w Orbisie we Wrocławiu. W latach 1966-1980 praca chałupniczo w Przedsiębiorstwie Produkcji Nakładczej. Do końca życia mieszkała we Wrocławiu.
Odznaczenia:
Krzyż Partyzancki, Medal Zwycięstwa i Wolności 1945, Warszawski Krzyż Powstańczy, Krzyż Armii Krajowej.
Awanse:
W 2018 roku awansowana do stopnia majora WP (w stanie spocz.)
Miejsce śmierci :
Wrocław
Miejsce pochówku :
Cmentarz Grabiszyński we Wrocławiu (uroczystość zaplanowana na 11 V 2026)
Informacje dodatkowe:
Pochodziła z rodziny o tradycjach patriotycznych - ojciec Jan - legionista, dyplomata, przed wybuchem wojny był wicekonsulem na Węgrzech. Matka Zofia Jadwiga Buttowt Andrzeykiewicz - peowiaczka. Maria miała dwóch starszych braci Andrzeja i Macieja. Rodzina od 1936 roku zamieszkała w Warszawie
Źródła:
Muzeum Powstania Warszawskiego, Baza ewidencyjna uczestników Powstania Warszawskiego, Archiwum Środowiska Batalionu "Zośka"/ archiwum Społecznego Komitetu Opieki nad Grobami Poległych Żołnierzy Batalionów „Zośka” i „Parasol” - uzupełnienie nadesłał p. Remigiusz Stefani
Archiwum Historii Mówionej:
