A
A
A
szukaj
wersje językowe Polski English

Krzysztof Głuchowski

pseudonim
data urodzin
Archiwum Historii Mówionej
galeria zdjęć
"Juraś"
1926-11-29
funkcja
data śmierci
mur pamięci: kolumna/pozycja
-
-
-                -

Stopień

ułan - starszy ułan (08.1944)

Miejsce urodzenia

Warszawa

Imiona rodziców

Stanisław - Wanda

Wykształcenie (w tym wojskowe) do 1944 r.

W czerwcu 1939 r. ukończył 6 klasową Szkołę Rodziny Wojskowej, po czym zdał egzaminy do Korpusu Kadetów Nr 1 we Lwowie. Podczas okupacji w Warszawie był uczniem jawnych szkół zawodowych. Niezależnie zdawał egzaminy gimnazjalne w tajnym Gimnazjum im. Górskiego, gdzie przed samym Powstaniem zdał do IV klasy.

Udział w konspiracji 1939-1944

W konspiracji od sierpnia 1941 roku, żołnierz Związku Walki Zbrojnej (ZWZ), przekształconego w lutym 1942 r. w Armię Krajową. Służył pod pseudonimem "Juraś", początkowo w Kompanii Kadeckiej, a od września 1943 r. w plutonie 1112 w 7. Pułku Ułanów Lubelskich AK w I. Dywizjonie (warszawskim) "Jeleń". Niezależnie od przydziału organizacyjnego brał pomocniczy udział w akcji "Wilanów" (26 / 27.09.1943) wykonanej przez oddziały Kedywu Komendy Głównej AK oraz w akcjach przeprowadzanych przez Kedyw Okręgu Warszawskiego na terenie Wilanowa, gdzie mieszkał z rodziną.

Koncentracja przed Godziną "W"

Koncentracja plutonu 1112 odbyła się fabryce mebli "Szczerbiński i Kamler" przy ul. Dzielnej 72. Tam też w ostatnich dniach lipca ulokowano m.p. Komendy Głównej AK

Oddział

Armia Krajowa - 1. Dywizjon (warszawski) 7. Pułku Ułanów Lubelskich "Jeleń” - pluton 1112 - dowódca por. "Stolarz" (Jerzy Kamler). Podczas Powstania pluton stanowił osłonę Komendy Głównej AK. Po przejściu z Woli na Stare Miasto pluton, oprócz wykonywania zadań osłony Kwatery Głównej KG AK, walczył w linii jako odwód dowódcy Grupy "Północ" płk "Wachnowskiego". W Śródmieściu Północ - pluton ochrony Kwatery Głównej Okręgu Warszawskiego AK

Szlak bojowy

Wola - Stare Miasto - kanały - Śródmieście. 1 sierpnia w składzie plutonu 1112 brał udział w obronie fabryki Kamlera, gdzie znajdowała się Komenda Główna AK z gen. "Borem" Komorowskim oraz Delegatura Rządu na Kraj z wicepremierem Janem Stanisławem Jankowskim ps. "Soból". W nocy 1 / 2 sierpnia udał się do płk. "Radosława" jako goniec Komendy Głównej. Rano 2 sierpnia, ponownie wysłany z meldunkiem, gdy ulicą Okopową szły czołgi niemieckie - dwie "Panthery" zdobyte przez baon "Zośka". 3 sierpnia wraz z plutonem 1112 obsadził na kilka godzin budynek Monopolu Tytoniowego przy ul. Dzielnej oraz jego przedpole w gruzach dawnego getta. W plutonie 1112 w okresie do 6 sierpnia pełnił w fabryce Kamlera służbę wartowniczą przy KG AK, a dn. 6 sierpnia stanowił osłonę Komendy Głównej AK z gen. "Borem" Komorowskim oraz Delegatury Rządu na Kraj z wicepremierem Janem Stanisławem Jankowskim podczas przemarszu z Woli na Stare Miasto. Na Starym Mieście do 26 sierpnia, gdy KG AK przeszła kanałami do Śródmieścia, w plutonie 1112 pełnił na zmianę z plutonem "Wigier" służbę wartowniczą przy Komendzie Głównej, lub bronił odcinka Katedry od strony Zamku Królewskiego i Kanonii. Niezależnie w momentach zagrożenia, gdy patrole plutonu posyłane były na wsparcie linii, brał udział w patrolach w rejonie ul. Króla Alberta (Niecała), Senatorskiej, w Ogrodzie Krasińskich i przy Arsenale. Gdy 26 sierpnia pluton 1112 stał się plutonem szturmowym przy dowództwie Grupy "Północ", wraz z nim w ostatnich dniach obrony Starego Miasta brał udział w następujących działaniach bojowych: wsparcie zagrożonego odcinka Szpitala Jana Bożego przy Bonifraterskiej, walki w kościele p.w. Objawienia NMP na Nowym Mieście, oczekiwanie w kolumnie mjr. "Sosny" na przebicie się do Śródmieścia, obsada Pałacu Krasińskich, obsada Pasażu Simonsa, ponowna obsada i obrona Pałacu Krasińskich. Po południu 1 września 1944 r. wraz z plutonem przeszedł kanałami do Śródmieścia. W Śródmieściu pluton 1112, który na Starym Mieście poniósł duże straty, stał się plutonem ochrony Kwatery Głównej Okręgu Warszawskiego gen. "Montera" i stacjonował w budynku Kina "Palladium" przy ul. Złotej 7/9. W jego szeregach pełnił tam służby przy bramach oraz przed drzwiami pomieszczeń, gdzie urzędował Sztab Okręgu. Obsadzał również punkt obserwacyjny na dachu budynku przy ul. Złotej. Stanowił ochronę gen. "Montera" w czasie jego inspekcji. Dodatkowo pełnił straż konwojów transportujących jęczmień z Browaru "Haberbusch i Schille".

Awanse

W sierpniu 1944 r. awansowany do stopnia starszego ułana.

Losy po Powstaniu

Niewola niemiecka - jeniec Stalagu XI B Fallingbostel, następnie w Arbeitskommando München-Gladbach.

Numer jeniecki

141009

Rodzina walcząca w Powstaniu Warszawskim

Matka Wanda ps. "Krysta", ojciec Stanisław ps. "Stefan", stryj Lech ps. "Jeżycki", wuj Włodzimierz ps. "Tomaszewski".

Odznaczenia

Krzyż Walecznych (sierpień 1944), Krzyż Armii Krajowej (Nr. 3316), Medal Wojska, War Medal (odznaczenie brytyjskie), Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (19.11.2011).

Losy po wojnie

Po wyzwoleniu przedostał się poprzez Holandię, Belgię i Francję do 2 Korpusu Polskiego gen. Andersa stacjonującego we Włoszech, gdzie dołączył do odtworzonego tam 7. Pułku Ułanów Lubelskich. Odkomenderowany do szkoły, ukończył Gimnazjum i Liceum przy 3. Dywizji Strzelców Karpackich, zdając maturę już w Anglii. Po ukończeniu studiów i uzyskaniu dyplomu Chartered Engineer, pracował w angielskiej firmie CAV-Lucas, specjalizując się w systemach wtryskowych do silników diesla. W 1970 r. został wysłany do filii w Hiszpanii jako kierownik inżynierii sprzedaży. Następnie w 1974 r. objął stanowisko kierownika inżynierii i sprzedaży oryginalnego wyposażania w filii w Săo Paulo w Brazylii. Od 1978 r. ponownie w Anglii - był odpowiedzialny za łączność z filią firmy w Blois i La Rochelle we Francji w związku z wprowadzaniem pompek CAV na samochodach osobowych Forda i Fiata. Na terenie Emigracji w Londynie w latach 1947-70 był Kierownikiem Kręgu Starszoharcerskiego, członkiem Kierownictwa Starszego Harcerstwa, członkiem Naczelnej Rady ZHP (posiada Złotą Odznakę ZHP), członkiem Zarządu Zjednoczenia Polskiego w Wielkiej Brytanii, członkiem Zarządu Koła 7. Pułku Ułanów Lubelskich, członkiem Naczelnej Rady Koła Armii Krajowej, członkiem Zarządu Stowarzyszenia Techników Polskich w Wielkiej Brytanii (posiada Złotą Odznakę STP), jednym z twórców i pierwszym długoletnim skarbnikiem Polskiego Ośrodka Społeczno-Kulturalnego - POSK w Londynie. Ożeniony z Brazylijką Lais z domu Ottoni Barbosa. Po przejściu na emeryturę w 1988 r. osiedlił się na stałe w Brazylii, zamieszkał w Rio de Janeiro, gdzie rozpoczął działalność dziennikarską i publicystyczną, pisząc do prasy polonijnej z "Dziennikiem Polskim" w Londynie i "Nowym Dziennikiem" w Nowym Jorku na czele oraz do prasy krajowej. Był jednym z założycieli Instituto Brasileiro da Cultura Polonesa. Kolekcjoner, zajmuje się w szczególności poszukiwaniami XIX wiecznych poloników angielskich, hiszpańskich i portugalskich, wśród których, między innymi, odkrył szereg nieznanych dotąd artykułów o tematyce polskiej, opublikowanych w okresie Powstania Styczniowego 1863 r. w redagowanym przez Karola Dickensa tygodniku "All the Year Round”. Dokonane przez siebie tłumaczenia tych materiałów wydrukował w stworzonej przez siebie "Oficynie Komputerowej" w Rio de Janeiro jako wydania bibliofilskie w minimalnych nakładach (8 do 25 egzemplarzy). Ukazały się: "Wstążka Zofii”, "Zwój Nut”, "Polska”, "Polska Walka o Życie”, “Polski Dezerter”, "Tylko jeden pokój”, "Gdy porządek panował w Warszawie”, "Wymarsz na Syberię”, "Wizyta w rosyjskim więzieniu”, "Trzej uchodźcy”, "Pomocnik geometry”, "Ucieczka z Syberii”, "Jak Profesor Gaster nauczał ducha”, "Spod pióra Polaka" i "Za polską sprawę” oraz "Wielki niedźwiedź i polska gwiazda”. Jedno z tłumaczeń - "Pomocnik Geometry”, ukazało się również w lubelskim kwartalniku "Akcent” w Nr.1 (63) str.111-123, 1996. Przygotował także opracowanie postaci Sir William Arthur White wicekonsula brytyjskiego w Warszawie w okresie Powstania Styczniowego 1863 i późniejszego ambasadora brytyjskiego w Istambule, które ukazało się w XXII tomie "Tek Historycznych”, Polskiego Towarzystwa Historycznego w Wielkiej Brytanii, którego był członkiem, oraz szkic w języku angielskim "Dickens and Poland”, który ukazał się na wiosnę 2002 r. w numerze 456 Vol. 98 Part 1 "The Dickensian”, wydawnictwie stowarzyszenia The Dickens Fellowsip. W swej "Oficynie Komputerowej" w Rio de Janeiro, wydał również jako publikacje bibliofilskie, wspomnienia "W Kompanii Kadeckiej Armii Krajowej”, "Akcja Wilanów”, "Dziadek Ziółkowski”, "Czarodziej polskiego słowa”, "Wspomnienia dziadka”, "Stryj Lech Głuchowski”, zbiór artykułów "Wędrówka po świecie” oraz własne tłumaczenie "Levante de Varsóvia” Ubaldo Soares - "Powstanie w Warszawie”. Jest autorem wspomnień, które ukazały się w Anglii: "W Polskim Londynie 1947-1970” - Polska Fundacja Kulturalna, Londyn 1999 (wyjątki ukazały się w Nr.122 "Zeszytów Historycznych” - Instytut Literacki, Paryż, grudzień 1997 str. 54-172) i w 2009 r. drukowane były w odcinkach w londyńskim "Dzienniku Polskim", oraz "Śladami pradziadów” (PFK Londyn 2001), których druk w odcinkach właśnie ukazuje się w londyńskim "Dzienniku Polskim". W Polsce ukazały się jego książki "Dickens i Polska”, (Akademia Polonijna Częstochowa 2003) i "Czarodziej polskiego słowa” (Lars Antyki, Włocławek 2004). W 2006 r. przygotował z pomocą Konsulatu RP ekspozycję o Powstaniu Warszawskim 1944 w Instituto Histórico e Geográfico Brasileiro, powtórzoną na Universidade do Estado do Rio de Janeiro w 2007 r. CD wystawy w językach portugalskim, polskim i angielskim rozprowadził do licznych bibliotek i muzeów polskich i zagranicznych z Biblioteką Narodową, Biblioteką Jagiellońską, Biblioteką Ossolineum, Muzeum Powstania Warszawskiego, Library of Congress, British Library, Imperial War Museum , RAF Museum, USA Air Force Museum, South African Air Force Museum na czele. Od 2004 r. jest członkiem zarządu Stowarzyszenia Korespondentów Prasy Zagranicznej w Brazylii (ACIE) i jego obecnym sekretarzem. Jest członkiem Institution of Mechanical Engineers, Stowarzyszenia Techników Polskich w Wielkiej Brytanii (posiada Złotą Odznakę STP), Związku Pisarzy Polskich na Obczyźnie, Stowarzyszenia Polskich Kombatantów (posiada Złotą Odznakę oraz Krzyż SPK), Koła Armii Krajowej, Koła 7 Pułku Ułanów Lubelskich. Jest laureatem Nagrody Związku Pisarzy Polskich na Obczyźnie, oraz jest wyróżniony za swą pracę w Associação dos Correspondentes da Imprensa Estrangeira w Rio de Janeiro.

close