Tadeusz Gerwel

"Orda"

lekarz

porucznik czasu wojny

Pińsk

Stanisław - Natalia z domu Suszycka

Komenda Główna Armii Krajowej - Oddział III (Operacyjno-Szkoleniowy) - Wydział Marynarki Wojennej "Alfa", "Ostryga"

"Bakcyl" (Sanitariat Okręgu Warszawskiego Armii Krajowej) - Szpital Polowy ul. Wspólna 27

Śródmieście Południe

W Powstaniu brała udział jego żona Maria Ludwika Gerwel oraz brat Czesław ps. "Orłoś"

Niewola niemiecka - Stalag IV B/H Zeithain (obóz szpitalny - oddział Stalagu IV-B Mühlberg)

299900

Gdynia

Cmentarz Witomiński w Gdyni, kw. 63, rząd 5, miejsce 20-1

Dyplom uzyskał w 1929 roku. We wrześniu 1939 r. dr Tadeusz Gerwel przeprowadzał operacje żołnierzom pod ostrzałem artylerii niemieckiej. Tadeusz Gerwel szybko włączył się do działalności Polskiej Marynarki Wojennej w konspiracji, która funkcjonowała pod kryptonimem „Allfa”. Organizacja ta była podporządkowana KG AK. Szefem sanitarnym „Alfy” został dr Tadeusz Gerwel, a jego zastępcami byli dr Henryk Cetkowski i dr Zdzisław Teisseyre. Do organizacji tej należeli także dr Jerzy Krzyżanowski oraz dr Leszek Alexandrowicz. W jej ramach przygotowywali się oni do działań powstańczych w Gdyni, które zamierzano przeprowadzić w końcowym okresie wojny. W ramach tych przedsięwzięć starali się oni przygotować personel medyczny, którego wówczas nie było na Pomorzu. Czynili to prowadząc tajne szkolenie sanitarne dla lekarzy, studentów medycyny i pielęgniarek. Gromadzili również narzędzia lekarskie oraz środki medyczne. Początkowo zasadnicze prace organizacyjne wykonywano w Warszawie. Powstał tam zalążek szpitala, który po wybuchu powstania powszechnego miał zostać skierowany na Wybrzeże. Rozpoczęto także kompletowanie obsady personalnej przyszłych szpitali polowych, które zamierzano usytuować w Gdyni, Wejherowie, Pucku i na Półwyspie Helskim. Zgromadzono 60 łóżek i wózków szpitalnych, które przechowywano w Szpitalu Ujazdowskim, którego komendant, płk dr med. Leon Strehl, był szefem służby zdrowia KG AK, natomiast narzędzia chirurgiczne i środki opatrunkowe gromadziła w Międzylesiu pod Warszawą Janina Tomaszewska. Sprzęt ten okazał się przydatny podczas powstania warszawskiego. Tomaszewska była wówczas sanitariuszką w Zgrupowaniu „Szczupak”, które otrzymało zadanie opanowania Portu Czerniakowskiego. W„Alfie” organizowano również kursy szkoleniowe dla pielęgniarek. Kierowała nimi Stefania Paczkowska, zwerbowana do konspiracji przez dr. Tadeusza Gerwela w Szpitalu św. Ducha i zaprzysiężona przez niego jesienią 1943 roku. Szkolenia odbywały się w grupach pięcioosobowych, najczęściej w szpitalach, a niekiedy w mieszkaniach prywatnych, m.in. przy ul. Piusa, Górnośląskiej czy Czerniakowskiej.

Halina Jędrzejewska: "Lekarze Powstania Warszawskiego 1VII – 2 X 1944" wyd. TLW , Zdzisław Jezierski: 'Lekarze polscy w okresie okupacji hitlerowskiej"; Zeszyty Gdyńskie nr 12, Tożsamość kulturowo-cywilizacyjna Gdyni, nota biograficzna w serwisie ZCK-Gdynia - Aleja Zasłużonych